امکان‌سنجی اجرای حد در سرقت اینترنتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

10.22034/ijrj.2021.684735

چکیده

سرقت اینترنتی به عنوان نوع جدیدی از جرم سرقت در دهه­های اخیر در فضای مجازی روز به روز توسعه یافته است و این حکایت از عدم بازدارندگی قوانین موجود دارد. از مهمترین عوامل ضعف قوانین مرتبط به سرقت اینترنتی تعزیزی دانستن ماهیت آن و تفسیر و تبیین غیر صحیح قانون مجازات اسلامی  با توجه به ماده 12  قانون جرایم رایانه­ای است و این در حالی است که سرقت اینترنتی از نظر ماهوی و شرایط و ارکان تشکیل دهنده جرم، با سرقت فیزیکی حدی تفاوتی ندارد.  مقاله حاضر با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی ادله فقهی و قوانین موجود در مقام امکان­سنجی اجرای حد در سرقت اینترنتی است و پاسخ­گویی به این پرسش است که آیا تعریف و شرایط بیان شده درمورد سرقت فیزیکی در فقه و قانون قابل انطباق بر سرقت سرقت رایانه­ای می­باشد؟ دلایل قائلین به تعزیری بودن آن چیست؟ آیا شرط هتک حرز و اخذ مال در سرقت رایانه­ای قابل تطبیق است؟ که در نهایت با رد دلایل قائلین به تعزیری بودن آن و ارائه­ی دلیل بر انطباق کامل شرایط، حدی بودن سرقت اینترنتی به اثبات رسیده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Feasibility Study of Limit Execution in Internet Theft

نویسنده [English]

  • Ahmad Moradkhani
Associate Professor, Department of Islamic Jurisprudence and Law, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran,
چکیده [English]

Cyber ​​theft as a new type of theft has been developed in cyberspace in recent decades. And this indicates the non-deterrence of existing laws, one of the most important factors in the weakness of the laws related to cyber theft is the knowledge of its nature and the incorrect interpretation and explanation of the Islamic Penal Code according to Article 12 of the Computer Crimes Law. And this is while cyber theft is not much different from physical theft in terms of substance and conditions and elements of the crime. The present article uses descriptive and analytical methods of jurisprudential arguments and existing laws in the position of feasibility of enforcing the limit in cyber theft. And the answer to the question is whether the definition and conditions stated about physical theft in jurisprudence and law are applicable to computer theft? What are the reasons for those who believe that it is ta'zir? Is the condition of blasphemy and taking property in computer theft applicable? Finally, by rejecting the reasons for those who believe that it is ta'zir and presenting a reason for the full compliance of the conditions, the extent of cyber theft has been proven.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Cyberspace
  • Internet theft
  • Hadd and ta'zir theft
  • Subject laws
  • Jurisprudential principles
  1. ابن منظور، جمال الدین، محمد بن مکرم (1414). لسان العرب. بیروت: دار الفکر للطباعة و النشر.
  2. انصاری، مرتضى (1415). کتاب المکاسب. قم: کنگره جهانى بزرگداشت شیخ اعظم انصارى.
  3. ایزدی فرد، علی اکبر؛ پیردهی حاجیکلا، علی (1389). سرقت اینترنتی حدی یا تعزیری، مطالعات اسلامی فقه و اصول، 42، 1/84، صص 46-68.
  4. بجنوردی، سید محمدحسن (بی­تا). القواعدالفقهیه. قم: نشر الهادی.
  5. جلائیان صالح، یاور؛ مؤمنی، مهدی؛ صابریان، علیرضا؛ روحانی مقدم، محمد (1400) تحلیل حقوقی نقش زمان در تحقق جرم و تعیین کیفر و اعمال آن. فصلنامه پژوهشهای فقه و حقوق اسلامی. 17، 63، ص 37-62.
  6. جوهرى، اسماعیل بن حماد (1410) الصحاح - تاج اللغة و صحاح العربیة. بیروت: دارالعلم للملایین.
  7. حلّى، علامه، حسن بن یوسف (1420). تحریر الأحکام الشرعیة على مذهب الإمامیة. قم: مؤسسه امام صادق(ع).
  8. حلّى، محقق، جعفر بن حسن (1408). شرائع الإسلام فی مسائل الحلال و الحرام. قم: مؤسسه اسماعیلیان.
  9. حلّى، محمد بن شجاع القطّان (1424). معالم الدین فی فقه آل یاسین. قم: مؤسسه امام صادق علیه السلام.
  10. شهید ثانی، زین الدین بن علی (1385). الروضه البهیه فی شرح اللمعه الدمشقیه. قم: ، داوری.
  11. صدر، محمدباقر (1405). بحوث فی علم الاصول. قم: مکتب الاعلام الاسلامی.
  12. صدوق، محمّد بن على بن بابویه (1415) المقنع. قم: مؤسسه امام هادى علیه السلام.
  13. طباطبایی حائری، سید على (بی­تا). ریاض المسائل. قم: مؤسسه آل البیت علیهم السلام.
  14. طوسى، ابو جعفر، محمد بن حسن (1407). تهذیب الأحکام. تهران: دار الکتب الإسلامیة.
  15. طوسى، ابو جعفر، محمد بن حسن (بی­تا). التبیان فی تفسیر القرآن. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
  16. طوسى، ابوجعفر، محمد بن حسن (1400). النهایة فی مجرد الفقه و الفتاوى. بیروت: دارالکتاب العربی.
  17. عاملى، حر، محمد بن حسن(1409). وسائل الشیعة. قم: مؤسسه آل البیت (ع).
  18. عاملی، حر، محمد بن الحسن (1416). تفصیل وسائل الشیعه إلی تحصیل مسائل الشریعه.قم: آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث.
  19. فاضل هندى، محمد بن حسن (1416). کشف اللثام و الإبهام عن قواعد الأحکام. قم: انتشارات اسلامى.
  20. فیومى، احمد بن محمد مقرى (بی­تا) المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی. قم: دار الرضی.
  21. کلینى، ابو جعفر، محمد بن یعقوب (1407). الکافی. تهران: دار الکتب الإسلامیة.
  22. لنکرانى، محمد فاضل موحدى (1426). رساله توضیح المسائل. قم: نشر ایران.
  23. لنگرودی، محمد جعفر جعفری (1356). حقوق اموال. تهران: انتشارات مشعل آزادی.
  24. محمود عبد الرحمان، عبدالمنعم (بی­تا). معجم المصطلحات و الألفاظ الفقهیة. بیروت.
  25. مرعشى نجفى، سید شهاب الدین (1424). السرقة على ضوء القرآن و السنة. قم: چاپخانه آیة الله مرعشى نجفى.
  26. مظفر، محمد رضا (بی­تا). أصول الفقه. قم: انتشارات اسلامى.
  27. مغربى، ابو حنیفه، نعمان بن محمد تمیمى (1385). دعائم الإسلام. قم: مؤسسه آل البیت (ع).
  28. مکارم شیرازى، ناصر، (1427). استفتاءات جدید. قم: انتشارات مدرسه امام على بن ابى طالب علیه السلام.
  29. موسوی، روح الله و قربانی، حبیب، (1389). سرقت های اینترنتی عدالت در حد است یا تعزیر. ساری: مجموعه مقالات اولین همایش ملی فقه و مسائل مستحدثه (نوظهور)، مرکز انتشارات توسعه علوم.
  30. نراقى، احمد بن محمد (1415). مستند الشیعة فی أحکام الشریعة. قم: مؤسسه آل البیت (ع).